Bir ürün ya da hizmet için gerekli hammadde tedariki, üretim, planlama, depolama, stok yönetimi, sevkiyat, toptan ya da perakende satış gibi süreçlerin tamamına tedarik zinciri diyoruz. Hammadde temini yapan, onları ara mal ve nihai ürünlere çeviren, nihai ürünleri müşterilere dağıtan, üretici ve dağıtıcıların oluşturduğu bir ağdır. Tedarik zincirine, bu süreçlerde kullanılan kaynaklar, teknolojiler, iş gücü ve faaliyet gösteren işletmeler de dahil edilmektedir. Son kullanıcıya ulaştırılan ürünler veya hizmetler tedarik zincirinin bir çıktısıdır ve şirketlerin bu süreci aktif bir şekilde kontrol etmesi gerekmektedir.

Tedarik Zinciri Yönetimi ise hammadde temininden üretime ve dağıtımla son müşteriye kadar bir malın ulaşabilmesi için bir değer zincirinde yer alan tedarikçi, üretici, dağıtıcı, perakendeci ve müşteriler arasında malzeme/ürün, para ve bilginin yönetimidir. Zincirdeki her firma hem tedarikçi hem de müşteridir (talep edendir).Bir firma birden çok tedarik zincirinin parçası olabilir.

Tedarik Zinciri Yönetimi Nedir ?

Malzeme akışı, Tedarikçi, Üretici, Toptancı, Perakendeci, Müşteri Bilgi akışı

Amaç Müşteri tatminini artırmak, Çevrim zamanını azaltmak,
Stok ve stokla ilgili maliyetlerin azaltılmasını sağlamak, Ürün hatalarını azaltmak, Faaliyet maliyetini azaltmak

Süreçler, Müşteri İlişkileri Yönetimi, Talep Yönetimi
Sipariş Verme, Yönetimi İmalat, Akış Yönetimi, Satın Alma, Yönetimi , Ürün Geliştirme ve Ticarileştirme, İadeler

Tesisler Depolar Fabrikalar İşleme merkezleri Dağıtım merkezleri
Satış mağazaları, Ofisler

Tedarik Zinciri Yönetimine Neden İhtiyaç Duyulur?


Operasyonların iyileştirilmesi, Sadece organizasyon içi aktivitelerin iyileştirilmesi artık yeterli değil. Dış kaynak kullanım seviyelerinin artması, Organizasyon içinde üretmek yerine ürün ve hizmetleri başka firmalardan satın almak, Taşıma maliyetlerinin artması, Rekabet baskıları– Ürün sayısındaki artış, kısalan ürün ömür döngüleri, ürün kişiselleştirilmesi talebinin artması.

Küreselleşmenin artması
e-ticaretin öneminin artması, Tedarik zincirinin karmaşıklığı, Stok yönetimi ihtiyacı– Tüm tedarik zinciri boyunca

Tedarik Zinciri Yönetiminde Kırbaç Etkisi
Kırbaç etkisi bir tedarik zincirinde son tüketiciden üreticilere doğru gidildiğinde talebin varyansının giderek artması durumudur.

Kırbaç Etkisinin Başlıca Nedenleri;
Sipariş ile teslimat arasında geçen sürenin uzunluğu, Tahmin hataları, Bilgi paylaşımındaki problemler, Uzun temin süreleri, Yığın siparişler, Fiyat değişiklikleri, Promosyonlar, Ürün karması değişiklikleri

 Sonuç olarak; Envanter: Daha fazla stoğa ihtiyaç duyulur.
Nakliye: Araçların daha verimsiz kullanımına neden olur. Daha pahalı nakliyat. Depolama: Gereğinden fazla depolama alanı kapasitesine gerek duyulur. Üretim: Kapasitenin verimsiz kullanımına neden olur. Müşteri Memnuniyeti: Düşük hizmet seviyesi ile birlikte elde bulundurmamaya ve kayıp satışlara sebep olur.

KIRBAÇ ETKİSİ NASIL ÖNLENİR?

Talep Tahmini, Fiyat Yönetimi, Bilgi Paylaşımı, Son müşteriden, üreticiye ve onun tedarikçilerine kadar sipariş, talep, kapasite ve diğer bilgilerin paylaşılması, müşteri stoğunun tedarikçi tarafından yönetilmesi ve tedarik zinciri stok yönetiminin merkezileştirilmesi, tedarik ve sipariş sürelerinin kısaltılması da tedarik zincirinde stok maliyetlerinin hızla düşürülmesinde ve kamçı etkisinin önlenmesinde büyük rol oynayacaktır.

TZY de Performans Ölçütleri
Müşteri Memnuniyeti, Bilgi ve Malzeme Akış Entegrasyonu, Etkili Risk Yönetimi, Tedarikçi Performansı, Maliyet Minimizasyonu

Tedarik Zinciri Yönetiminin Faydaları


Daha düşük stok, Daha yüksek verimlilik, Daha çevik bir yapılanma, Daha kısa tedarik zamanı, Daha yüksek kar, Daha fazla müşteri bağımlılığı, Ayrı organizasyonları birleşik olarak hareket eden bir sisteme dönüştürür

Tedarik Zinciri Yönetiminin Güçlükleri


Organizasyonların bütünleştirilmesindeki engeller. Üst yönetimin tedarik zincirinin faydalarına inandırılması. Küçük firmaların tedarik zincirine girişteki tereddüt etmesi. Değişkenlik ve belirsizlik. Uzun tedarik zamanları

SONUÇ

Günümüz rekabet ortamında tedarik zinciri yönetimi kullanılarak, işletmelerin tek tek amaçlarını en iyilemek yerine zincirin bütününde en iyileme yoluna gitmesi bütün zincir üyeleri için daha çok yarar elde etme imkanı sağlar.